บทที่ 8 — ใช้ WireMock กับ Robot Framework

Pre-chapter Retrieval

ก่อนอ่านบทนี้ ลองตอบก่อนนะครับ:

• ทำไมถึงควรใช้ environment variable แทนการพิมพ์ URL ตรงๆ ใน Postman?
• Postman Test Script รันเมื่อไหร่ และใช้ทำอะไรได้บ้าง?

---

เฉลย

• เปลี่ยน environment ได้แค่ที่เดียว ไม่ต้องแก้ทุก request — เหมาะเมื่อ switch ระหว่าง local/staging/prod
• Test Script รันหลังได้รับ response ใช้ verify status code, body, headers, response time

---

วัตถุประสงค์

อ่านจบแล้วคุณจะ:

• Start/Stop WireMock ใน Robot Framework test suite ได้
• เรียก mock API ผ่าน RequestsLibrary ได้
• เขียน test case ที่ใช้ WireMock เป็น backend ได้

---

ทำไมต้องรู้? (Why)

ถ้าคุณเขียน test ด้วย Robot Framework อยู่แล้ว การ integrate WireMock เข้าไปทำให้ test suite สมบูรณ์ขึ้นมาก เราสามารถ:

• รัน API test โดยไม่พึ่ง backend จริง
• ทดสอบ error flow ที่ทำยากบน real backend
• รัน test ใน CI/CD ได้โดยไม่ต้องมี environment

---

เนื้อหาหลัก

ติดตั้ง Library ที่จำเป็น

pip install robotframework
pip install robotframework-requests

โครงสร้างโปรเจค

project/
├── mocks/
│   ├── wiremock.jar
│   └── mappings/
│       ├── get-products.json
│       └── post-orders.json
├── tests/
│   ├── resources/
│   │   └── wiremock.resource
│   └── api_tests.robot
└── run_tests.sh

Resource File: wiremock.resource

สร้าง keyword สำหรับ start/stop WireMock ใน tests/resources/wiremock.resource:

*** Settings ***
Library    OperatingSystem
Library    Process
Library    RequestsLibrary

*** Variables ***
${WIREMOCK_PORT}    8080
${WIREMOCK_URL}     http://localhost:${WIREMOCK_PORT}
${WIREMOCK_JAR}     ${CURDIR}/../../mocks/wiremock.jar
${WIREMOCK_DIR}     ${CURDIR}/../../mocks

*** Keywords ***
Start WireMock
    ${process}=    Start Process    java    -jar    ${WIREMOCK_JAR}
    ...    --port    ${WIREMOCK_PORT}
    ...    --root-dir    ${WIREMOCK_DIR}
    ...    alias=wiremock
    Sleep    2s    reason=Wait for WireMock to start
    Create Session    mock_api    ${WIREMOCK_URL}

Stop WireMock
    Terminate Process    wiremock
    Delete All Sessions

Reset WireMock Stubs
    POST On Session    mock_api    /__admin/mappings/reset

Test File: api_tests.robot

*** Settings ***
Library    RequestsLibrary
Library    Collections
Resource   resources/wiremock.resource

Suite Setup     Start WireMock
Suite Teardown  Stop WireMock

*** Test Cases ***
Get Products Should Return List
    ${response}=    GET On Session    mock_api    /api/products
    Should Be Equal As Integers    ${response.status_code}    200
    ${body}=    Set Variable    ${response.json()}
    Dictionary Should Contain Key    ${body}    products
    Length Should Be    ${body}[products]    2

Create Order Should Return 201
    ${headers}=    Create Dictionary    Content-Type=application/json
    ${body}=       Create Dictionary    productId=${1}    quantity=${2}
    ${response}=   POST On Session    mock_api    /api/orders
    ...    json=${body}    headers=${headers}
    Should Be Equal As Integers    ${response.status_code}    201
    ${resp_body}=    Set Variable    ${response.json()}
    Dictionary Should Contain Key    ${resp_body}    orderId

API Should Return 401 When No Token
    ${response}=    GET On Session    mock_api    /api/profile
    ...    expected_status=401
    Should Be Equal As Integers    ${response.status_code}    401

เพิ่ม Stub แบบ Dynamic ใน Test

บางครั้งต้องการ stub เฉพาะสำหรับ test case นั้น:

*** Keywords ***
Add Stub For Product ${product_id}
    ${stub}=    Create Dictionary
    ...    request=${{'method': 'GET', 'url': '/api/products/${product_id}'}}
    ...    response=${{'status': 200, 'jsonBody': {'id': ${product_id}, 'name': 'Test Product'}}}
    POST On Session    mock_api    /__admin/mappings    json=${stub}

Remove All Dynamic Stubs
    POST On Session    mock_api    /__admin/mappings/reset

ใช้ใน test case:

Get Specific Product By ID
    [Setup]    Add Stub For Product 42
    ${response}=    GET On Session    mock_api    /api/products/42
    Should Be Equal As Integers    ${response.status_code}    200
    [Teardown]    Remove All Dynamic Stubs

---

ตัวอย่าง 3 ระดับ

Beginner — Test เดียวกับ Postman แต่เป็น Robot Framework

*** Settings ***
Library    RequestsLibrary
Resource   resources/wiremock.resource

Suite Setup     Start WireMock
Suite Teardown  Stop WireMock

*** Test Cases ***
Health Check Endpoint Returns OK
    ${response}=    GET On Session    mock_api    /api/health
    Should Be Equal As Integers    ${response.status_code}    200
    Should Be Equal    ${response.json()}[status]    ok

Intermediate — ทดสอบ Login Flow ครบ

*** Test Cases ***
Complete Login Flow
    # Step 1: Login
    ${credentials}=    Create Dictionary    username=testuser    password=pass123
    ${login_resp}=     POST On Session    mock_api    /api/login    json=${credentials}
    Should Be Equal As Integers    ${login_resp.status_code}    200
    ${token}=          Set Variable    ${login_resp.json()}[token]

    # Step 2: ใช้ token ดูข้อมูล profile
    ${headers}=     Create Dictionary    Authorization=Bearer ${token}
    ${profile_resp}=    GET On Session    mock_api    /api/profile    headers=${headers}
    Should Be Equal As Integers    ${profile_resp.status_code}    200
    Dictionary Should Contain Key    ${profile_resp.json()}    userId

Login With Wrong Password Returns 401
    ${credentials}=    Create Dictionary    username=testuser    password=wrongpass
    ${response}=    POST On Session    mock_api    /api/login
    ...    json=${credentials}    expected_status=401
    Should Be Equal As Integers    ${response.status_code}    401

Advanced — Data-Driven Test กับ Mock

*** Settings ***
Library    RequestsLibrary
Library    DataDriver    file=test_data/products.csv    dialect=excel
Resource   resources/wiremock.resource

Suite Setup     Start WireMock
Suite Teardown  Stop WireMock

*** Test Cases ***
Product API Returns Correct Data For ${product_id}
    [Template]    Verify Product Response
    # data comes from products.csv

*** Keywords ***
Verify Product Response
    [Arguments]    ${product_id}    ${expected_name}    ${expected_price}
    ${response}=    GET On Session    mock_api    /api/products/${product_id}
    Should Be Equal As Integers    ${response.status_code}    200
    Should Be Equal    ${response.json()}[name]    ${expected_name}
    Should Be Equal As Numbers    ${response.json()}[price]    ${expected_price}

test_data/products.csv:

product_id,expected_name,expected_price
1,iPhone 15,35000
2,Samsung S24,29000

---

Common Mistakes

❌ ไม่ sleep หลัง Start WireMock แล้ว test fail เพราะ server ยังไม่พร้อม WireMock ต้องใช้เวลา startup เล็กน้อย ถ้ารัน test ทันทีจะ connection refused → ✅ เพิ่ม Sleep 2s หลัง start process (best practice)

❌ ใช้ Suite Teardown แต่ลืม Stop WireMock WireMock process จะ run ค้างอยู่หลัง test จบ ทำให้ port ถูก occupy → ✅ ใส่ Stop WireMock ใน Suite Teardown เสมอ (best practice)

❌ Stub ใน mappings/ ล้อหลังจาก test บางตัว reset แล้วหาย /__admin/mappings/reset จะลบ dynamic stubs ทั้งหมดที่ POST ไปตอน runtime → ✅ Static stubs ที่ต้องการตลอด test suite ให้ไว้ใน JSON files ใน mappings/ folder แทน (best practice)

---

สรุปบท

⏸ คำถาม Retrieval

1. ทำไมต้อง sleep หลัง start WireMock process ใน RF?

2. Suite Setup กับ Test Setup ต่างกันอย่างไร และควรใช้อันไหนสำหรับ Start WireMock?

3. Static stubs (JSON files ใน mappings/) กับ Dynamic stubs (POST ผ่าน Admin API) เหมาะกับกรณีไหนบ้าง?

---

เฉลย (คลิกเพื่อดู)

ข้อ 1: WireMock ต้องใช้เวลา startup — ถ้ารัน test ก่อนที่ server จะพร้อม จะได้ ConnectionRefused error แม้ว่า process จะ start แล้ว

ข้อ 2: Suite Setup รันครั้งเดียวก่อน test ทุกตัวใน suite | Test Setup รันก่อน test แต่ละตัว — ควรใช้ Suite Setup สำหรับ Start WireMock เพื่อไม่ให้ start/stop ซ้ำๆ ทุก test case

ข้อ 3: Static stubs เหมาะกับ endpoint ที่ใช้ตลอด suite (base happy path) | Dynamic stubs เหมาะกับ stub เฉพาะของ test case นั้น หรือ stub ที่ต้องปรับค่าตาม test data